Życie, piękna katastrofa

Opis ogólny

„Życie, piękna katastrofa” to podstawowy podręcznik programu MBSR (redukcja stresu oparta na uważności). Napisał go Jon Kabat-Zinn, biolog molekularny i praktyk medytacji, który w 1979 roku założył Stress Reduction Clinic przy University of Massachusetts Medical School. Pierwsze wydanie ukazało się w 1990 roku, poprawione w 2013 roku.

Tytuł pochodzi z filmu „Grek Zorba”, w którym bohater mówi o „pełnej katastrofie” życia: żonie, dzieciach, domu, wszystkim. Kabat-Zinn używa tego określenia, żeby pokazać, że uważność nie jest ucieczką od trudności, tylko sposobem życia w ich środku.

Książka ma kilka części: opis praktyk (skanowanie ciała, medytacja siedząca, uważny ruch, uważność w codzienności), wiedzę o stresie i jego wpływie na zdrowie, rozdziały o pracy z bólem, lękiem, chorobą, relacjami i pracą oraz opis ośmiotygodniowego programu. Wszystko przeplatają historie uczestników kliniki.

Kluczowe idee

• Pełnia katastrofy. Życie zawiera cierpienie, niepewność i stratę. Uważność nie usuwa ich, zmienia nasz sposób bycia z nimi.
• Uważność jako zdolność. Kabat-Zinn definiuje ją jako zwracanie uwagi w szczególny sposób: celowo, w chwili obecnej, bez oceniania. To umiejętność, którą można trenować.
• Siedem postaw. Nieosądzanie, cierpliwość, umysł początkującego, zaufanie, niedążenie, akceptacja, odpuszczanie. Są fundamentem praktyki i sposobem odnoszenia się do doświadczenia.
• Reakcja a odpowiedź. Stres to nie tylko wydarzenie, ale automatyczna reakcja ciała i umysłu. Uważność tworzy przestrzeń, w której możemy wybrać odpowiedź.
• Skanowanie ciała. Pierwsza praktyka programu uczy kontaktu z ciałem takim, jakie jest, także z bólem i dyskomfortem.
• Praca z bólem. Oddzielenie doznania od myśli o nim i emocji wokół niego zmniejsza cierpienie, nawet gdy ból zostaje.
• Formalna i nieformalna praktyka. Codzienna medytacja jest równie ważna jak uważność przy myciu naczyń, jedzeniu, rozmowie.
• Zdrowie jako całość. Umysł i ciało są połączone; stres przewlekły wpływa na układ odpornościowy, serce, sen.
• Uważność w relacjach i pracy. Książka przenosi praktykę do komunikacji, konfliktów i przeciążenia zawodowego.
• Ośmiotygodniowy program. Struktura kursu, którą można realizować samodzielnie, choć lepiej z nauczycielem.

Podsumowanie

Klasyka, od której zaczął się współczesny nurt interwencji opartych na uważności: MBSR, MBCT i wiele programów w szpitalach, szkołach i firmach. Obszerna, miejscami powtarzalna, ale bardzo praktyczna. Wiele rzeczy, które dziś wydają się oczywiste, ma tu swoje źródło. Część opisanych badań jest już przestarzała; nowszy przegląd znajdziesz w „Trwałej przemianie”.

Rekomendacje

• Dla kogo: dla osób żyjących z przewlekłym stresem, bólem lub chorobą oraz dla psychologów, lekarzy i trenerów, którzy chcą zrozumieć podstawy MBSR.
• Jak czytać: nie od deski do deski. Zacznij od rozdziałów o praktykach i od tego, który dotyczy Twojej sytuacji.
• Po lekturze:
  • przez tydzień codziennie skanowanie ciała (nagranie jest w dziale Nagrania);
  • wybierz jedną czynność dnia (poranna kawa, droga do pracy) i wykonuj ją uważnie;
  • najlepiej przejdź kurs MBSR z certyfikowanym nauczycielem.

Czytaj dalej

• KsiążkaMindfulness. Trening uważnościMark Williams, Danny Penman
• KsiążkaTrwała przemianaDaniel Goleman, Richard J. Davidson

Wideo

Odtwórz film: Mindfulness with Jon Kabat-Zinn (Google)Film załaduje się z serwisu YouTube dopiero po kliknięciu.

Streszczenie własnymi słowami, bez cytatów; nie zastępuje lektury.

← Wszystkie książki